Polskie poznawanie świata

Niani

Zobacz także Badania ośrodka Krakowskiego

Niani

Niani. Mapa osadnictwa wg szkicu W. Filipowiaka (sezon 1973 r.)

Poszukiwania tej stolicy sięgają pierwszych lat administracji francuskiej na tym terenie, w II poł. XIX wieku. Niejaki przełom nadchodzi wraz publikacją M. Delafosse w 1912 r.

 

Opierając się na publikacji W. Filipowiaka czytamy w podsumowaniu: Kangaba jest najstarszą stolicą Mali, a Sundjata – tworząc zręby państwa – zakłada nową w miejscowości Niani (koło Kulikoro i Niamina), zidentyfikowanej przez L. Bingera. Argumentację swoją popiera odczytaniem w Tarikh el Fettach nazwy „Beni” jako Yani lub Niani a także Nani.1

Problem lokalizacji stolicy tego średniowiecznego państwa intrygował wielu badaczy. Pierwszym który dotarł do Niani w roku 1918 był M. Montrat. J. Vidal kolejny raz wymienia kilka stolic tego państwa (cztery) gdzie Niani umieszcza jako drugą.2 W 1923 lustruje Niani i okolice M. Gaillard, który na podstawie rodzimej tradycji ustnej określa nawet kilka etapów rozwojowych miasta. W 1924 roku kolejny raz zabiera głos M. Delafosse aby stwierdzić, że istniały dwie stolice państwa Mali Dżoliba i Niani. Podsumowania (krytycznego) ówczesnej wiedzy na temat kształtu i stolicy (stolic) państwa Mali dokonał w roku 1929 Ch. Monteil starannie analizując min, przekazy ustne griotów (dyeli). Kolejne poważniejsze zainteresowania tym tematem należałoby odnotować dopiero w latach 50. XX wieku. Są to wyniki wcześniejszych badan M. Montrata opublikowane w 1958 roku i dokonany w tym samym roku rekonesans R. Mauny’ego - naziemny jak i powietrzny. Ten ostatni także konkluduje, że istniało kilka stolic tego średniowiecznego państwa takich jak Djoliba, Niani i Kangaba. Niani mogła być według niego stolica Mali w połowie XIV wieku – w czasie wspomnianej wizyty Ibn Batuty.3 Współcześnie Niani znajduje się na obszarze Republiki Gwinei na jej północno wschodnim krańcu. Tam wiec należało rozpocząć badania i dokonać ewentualnej weryfikacji wspomnianych wyżej przekazów.4

 

1 Tamże s.25

2 Zjawisko istnienia w czasie kilku stolic popularne było w Afryce aż do XIX wieku. Zob. Tymowski M., Samori – bohater Czarnej Afryki, Warszawa 1976.

3 Szczegółowy zapis historii zainteresowań tym tematem zob. Filipowiak W. 1981, op.cit.

4 W okresie tym Republika Gwinei kilkakrotnie zmieniała swoje opcje polityczne raz łącząc się blisko z Francją a raz z tzw. krajami socjalistycznymi. 

Zgodnie z art. 173 ustawy Prawa Telekomunikacyjnego informujemy, że kontynuując przeglądanie tej strony wyrażasz zgodę na zapisywanie na Twoim komputerze tzw. plików cookies. Ciasteczka pozwalają nam na gromadzenie informacji dotyczących statystyk oglądalności strony. Jeżeli nie wyrażasz zgody na zapisywanie ich zmień ustawienia swojej przeglądarki internetowej.