Grąbczewski Bronisław (1855–1926), generał wojsk rosyjskich. Najbardziej zasłużył się badaniami w Azji Środkowej, na obszarze krain pogranicznych Afganistanu, Indii, Chin i Rosji, poznał również dobrze Daleki Wschód, Mandżurię i Japonię. W roku 1885, będąc wówczas członkiem rosyjsko-chińskiej komisji granicznej, odbył pierwszą wyprawę w głąb Kaszgarii, docierając do oaz Guma i Chotan na południowym skraju pustyni Takla Makan. W roku 1886 podjął się wypraw do gór Tien-szan i do źródeł Syr-darii. W roku 1888 Rosyjskie Towarzystwo Geograficzne powierzyło mu poprowadzenie wyprawy naukowej do mało wówczas znanego kraju na południowym stoku gór Karakorum, niepodległego jeszcze wtedy chanatu Kandżut, leżącego na północ od Kaszmiru, w górnym dorzeczu Indusu. W maju 1888 roku wyruszył na wyprawę do Pamiru i Hindukuszu. Wyprawa trwała cztery i pół miesiąca. Trzy razy dziennie Grąbczewski przeprowadzał obserwacje meteorologiczne, dokonywał zdjęć topograficznych (określił wysokość 158 punktów nad poziomem morza oraz współrzędne geograficzne 14 punktów), ponadto zbierał okazy mineralogiczne. Na podstawie tych zdjęć topograficznych została wydana mapa Kandżutu. W czasie wyprawy kandżuckiej wykonał ponadto 125 zdjęć fotograficznych kraju i jego mieszkańców, zebrał materiały do słownika języków kandżuckiego i wachańskiego. Pomimo licznych przeszkód dotarł aż do stolicy Kandżutu – Baltitu, gdzie przebywał siedem dni uroczyście podejmowany przez miejscowego chana. Za tę wyprawę otrzymał w 1893 roku złoty medal do Rosyjskiego Towarzystwa Geograficznego. Wcześniej, gdyż 1 czerwca 1890 roku, wyruszył na nową wyprawę, do tajemniczego i zupełnie nieznanego wówczas Kafiristanu, o którym skąpe jedynie dane udało mu się zdobyć pośrednio w czasie wyprawy do Kandżutu. 26 grudnia 1889 roku dotarł do Wyżyny Tybetańskiej, którą jednakże, wskutek niezmiernie trudnych warunków klimatycznych i terenowych, musiał opuścić po kilku dniach. 20 października 1891 roku wrócił do miasta Osz. Grąbczewski przyczynił się, łącznie z poprzednimi wyprawami, do lepszego poznania działu wodnego górnych biegów Amu-darii, Indusu i Tarymu oraz orografii Azji Środkowej. W latach 1891–1895 podejmował sporadyczne badania Pamiru, w roku 1896 jednak opuścił Azję Środkową, w której tak wiele dokonał, na zawsze. W tymże roku został mianowany komisarzem pogranicznym nad Amurem, a w roku 1900 generalnym komisarzem obszaru Kuantungu w południowej Mandżurii. Na tym stanowisku, w roku 1903, rozstał się ostatecznie z Azją. Pełnił jeszcze przez kilka lat funkcje urzędowe w Europie. Zdymisjonowany w roku 1905 za liberalne przekonania. W roku 1910 zamieszkał na stałe w Warszawie, gdzie też zmarł 27 lutego 1926 roku.






